Werken aan een duurzaamheidsstrategie: waarom en hoe

Waarom een strategie?

Duurzaamheid aanpakken zonder plan leidt al snel tot losse, vrijblijvende maatregelen. Een zeepdispenser hier, een energiebesparende lamp daar. Nuttig, maar niet genoeg. Wie écht impact wil maken, heeft een strategie nodig: een heldere visie op waar je naartoe wilt en een aanpak om daar stap voor stap te komen.

Voor schippers, rederijen en bemanningsleden in de passagiersvaart is dat niet anders. De druk om te verduurzamen neemt toe — van regelgeving en opdrachtgevers tot reizigers die bewuster kiezen. Wie nu een richting bepaalt, staat straks sterker. Bovendien is inmiddels bekend dat bedrijven met een goede strategie op duurzaamheid niet alleen toekomstbestendiger zijn maar het ook financieel beter doen. Zij hebben beter zicht op de mogelijkheden tot kostenreductie en ze investeren efficiënter.

Wat hoort er in een duurzaamheidsstrategie?

Een goede strategie gaat verder dan milieu alleen. Denk ook aan je positie in de samenleving, je relaties met leveranciers en partners, en de manier waarop je met je team omgaat. Duurzaamheid in de brede zin omvat minstens deze drie lagen:

Ecologisch — Hoe groot is je voetafdruk op het gebied van brandstof, energie, water, afval en plastic? Wat zijn je doelen en hoe meet je de voortgang?

Sociaal — Hoe zorg je voor een goed werkklimaat aan boord? Hoe ga je om met lokale gemeenschappen in de plaatsen die je aandoet?

Positionering — Hoe wil je als bedrijf of schip bekend staan? Toerisme legt steeds meer druk op populaire bestemmingen. Kun je daarin een bewuste keuze maken, bijvoorbeeld door gasten mee te nemen naar minder bekende plekken?

Van meten naar verminderen

Een veelgehoord startpunt is de strategie meten – verminderen – compenseren: eerst inzicht krijgen in je verbruik, dan waar mogelijk reduceren, en de rest compenseren via bijvoorbeeld CO₂-credits. Dat is een nuttige eerste stap, maar de lat mag hoger.

Boat Bike Tours heeft haar strategie in 2023 bijgesteld naar verminderen – verminderen – verminderen. Compenseren is niet langer het sluitstuk; de inzet is om de ecologische voetafdruk daadwerkelijk drastisch te verkleinen. Dat vraagt om keuzes in brandstofgebruik, inkoop, verpakkingen, energieopwekking en meer. Het volledige strategische plan van Boat Bike Tours is hier te lezen en kan als inspiratie dienen bij het opstellen van je eigen plan. Op dit moment wordt er gewerkt aan een nieuw strategisch plan voor de periode 2026 – 2030.

Een levend document

Een strategie is geen eenmalig document dat in een la verdwijnt. De techniek ontwikkelt zich snel, regelgeving verandert en inzichten groeien. Het loont om je plan jaarlijks te herzien: wat hebben we bereikt, wat hebben we bijgeleerd, en wat moet er bij?

Tip: wanneer je niet weet waar je moet beginnen, dan kan het nuttig zijn om te kijken wat certificerende instanties zoals Green Award of Green Key belangrijk vinden. Dit geeft vaak een goede leidraad voor verduurzaming.

Heb jij al een duurzaamheidsstrategie voor je schip of bedrijf? Of ben je er mee bezig? Deel je ervaringen, zodat we in de sector van elkaar kunnen leren.